Code 95 nedir, Almanya’da nasıl alınır? Türkçe sınav dahil

Code 95 ne demek?

Ehliyetinin arka yüzündeki kod sütununa yazılan 95, AB temel yeterliliğini (Grundqualifikation) ya da beş yıllık sürekli eğitimi tamamladığını gösterir. Kamyon (C1, C1E, C, CE) ya da otobüsle (D sınıfları) ticari yük veya yolcu taşımak için ehliyetin yanında bu yeterlilik gerekir.

Türkiye’deki SRC belgesi benzer bir amaca hizmet eder ama Almanya’da Code 95 yerine geçmez. Yani §24a vizesiyle giden bir şoför direksiyona geçmeden önce bu yeterliliği almak zorundadır.

Neden Türkiye’de değil, Almanya’da?

Berufskraftfahrerqualifikationsgesetz’in (BKrFQG) 6. maddesi açık: Almanya’da olağan ikametgâhı olan ya da çalışmasına izin veren bir Alman oturum iznine sahip sürücü, temel yeterliliği Almanya’da edinmek zorundadır. Türkiye’de alınmış bir sertifika bu şartı karşılamaz.

Hızlandırılmış temel yeterlilik

Türkiye’den gelen deneyimli şoförlerin çoğu hızlandırılmış yolu (beschleunigte Grundqualifikation) seçer:

• 140 ders saati, her biri 60 dakika. Bunların en az 10’u ilgili sınıftaki bir araçla, öğretmen gözetiminde direksiyon başında geçer (en fazla 4’ü özel alanda ya da simülatörde olabilir).
• Kursu bitirdiğini IHK’ye (sanayi ve ticaret odası) belgelersin.
• IHK’de 90 dakikalık yazılı sınava girersin.

Hızlandırılmış yeterlilikle C ve CE sınıflarında alt yaş 21’dir. Tam temel yeterlilik daha uzun bir eğitim ve sınav ister; deneyimli bir şoför için genelde gerekmez.

Sınav Türkçe mi?

Evet, artık mümkün. Berufskraftfahrer-Qualifikations-Verordnung (BKrFQV) 12 Ağustos 2026’da değişti ve 18 Ağustos 2026’dan beri yürürlükte. IHK sınavı Almancanın yanında Arnavutça, İngilizce, Arapça, Hırvatça, Lehçe, Rumence, Rusça, Türkçe ve Ukraynaca verilebiliyor.

Bazı IHK’ler yabancı dilde sınavlara Ekim 2026’da başlıyor. Kayıt olacağın IHK’ye Türkçe sınav tarihini sor.

Dikkat: Sınav Türkçe olabilir ama dersler Almanca. 140 saati takip edebilmek için temel Almanca çok işine yarar. Ücretsiz Almanca kursumuzla şimdiden başlayabilirsin.

Ne kadar sürer, kim öder?

Kurs ücreti eğitim kurumuna göre değişir. §24a yolunda Code 95 ve Alman ehliyetini işe başladıktan sonra 15 ay içinde tamamlaman gerekir; gerekçeli durumda 6 ay ek süre verilebilir. Kurs ve sınav masrafını kimin ödeyeceğini, bu sürede hangi işte çalışacağını iş sözleşmesine yazdır.

Sonrası: beş yılda bir sürekli eğitim

Code 95 süresiz değildir. İlk sürekli eğitimi (Weiterbildung) temel yeterlilikten beş yıl sonra, sonrakileri beşer yıl arayla tanınmış bir eğitim kurumunda tamamlarsın. Şoförlüğe ara verip yeniden başlarken süre dolmuşsa önce sürekli eğitimi bitirmen gerekir.

Kısa kontrol listesi

1. Almanya’ya yerleştikten sonra adres kaydını yaptır.
2. Alman ehliyeti sürecini başlat (teori ve direksiyon sınavı, sağlık ve göz raporu).
3. Bir eğitim kurumunda hızlandırılmış Code 95 kursuna kaydol.
4. IHK’ye sınav başvurusu yap, Türkçe sınav tarihini sor.
5. Code 95 ehliyetine işlenince sürücü kartını (Fahrerkarte) al.

Bütün yolun sırası için: Almanya’da tır şoförü olmak.