Denklik olmadan Almanya’da çalışmak: mesleki deneyim yolu (§19c/2)

Kimin için?

Almanya’da denklik süreci aylar sürebilir; bazı Türk meslek eğitimleri de tam denk sayılmaz. 2024’te gelen mesleki deneyim yolu bu durumdakiler için: Almanya’daki denklik yerine, ülkende tanınmış bir eğitimin ve deneyimin yeter.

Şartlar (kanun metniyle)

Beschäftigungsverordnung § 6’ya göre üç şart birlikte aranır:

1. Deneyim: son 5 yılda edinilmiş, en az 2 yıllık ve seni bu işe yeterli kılan mesleki deneyim.
2. Maaş: iş teklifinde maaş, emeklilik sigortası tavanının en az %45’i olmalı. 2026’da bu yıllık 45.630 € (ayda 3.802,50 €). İşveren toplu sözleşmeye bağlıysa ve seni o koşullarla çalıştırıyorsa bu eşik aranmaz.
3. Nitelik: şunlardan biri:
   • ülkende devletçe tanınmış, en az 2 yıl eğitim süren bir meslek eğitimi,
   • ülkende devletçe tanınmış bir üniversite diploması,
   • Alman Dış Ticaret Odası’nın (AHK) verdiği, Alman meslek eğitimi standartlarında bir diploma.

Bilişim mesleklerinde nitelik şartı aranmaz.

Dikkat: Eğitiminin ülkende devletçe tanındığını Almanya’daki yetkili bir kuruma onaylatman gerekir. Meslek eğitimleri için bu, ZAB’ın “yabancı meslek eğitimi beyanı” (DAB) ile yapılır: eğitimin tamamlandığını, en az 2 yıllık tam zamanlı eğitime denk olduğunu ve ülkende tanındığını doğrular. Başvuruyu kendin yaparsın; beyan olumsuz çıkarsa ücret iade edilmez.

Neler aranmaz?

• Almanya’da denklik kararı aranmaz.
• Kanunda bir Almanca seviyesi yazmaz; işveren isteyebilir.
• Federal İş Ajansı onayı gerekir ama Alman adaylara öncelik kontrolü yapılmaz.

45 yaş ve üzeri

Almanya temsilciliklerinin 2026 tablosu, 45 yaş üstü maaş kuralını deneyim yolu için de sayar: ilk başvuruda yıllık en az 55.770 € ya da yeterli emeklilik güvencesi: 45 yaş üstü.

Ailen için iyi haber

Deneyim yolunda (tıpkı nitelikli çalışanlarda olduğu gibi) ailen için yeterli konut şartı aranmaz ve eşinden Almanca belgesi istenmez. Gelirinin aileni geçindirmesi yine gerekir: aile birleşimi.

Adım adım

1. Eğitiminin ülkende tanındığını gösteren belgeleri topla: diploma, not dökümü, eğitim süresi.
2. Deneyimini belgele: SGK hizmet dökümü ve işyeri yazıları: deneyim nasıl kanıtlanır.
3. Eğitiminin tanındığını Alman kurumuna onaylat.
4. Maaşı eşiği geçen ya da toplu sözleşmeli bir işveren bul.
5. İşveren isterse hızlandırılmış işlemi (§81a) başlatır; deneyim yolu bu işleme açıktır: Vollmacht.
6. İstanbul’a bağlı illerdeysen randevu Konsolosluk Hizmet Portalı’ndan alınır: ön onaydan sonra vize.

Şoförler için not

Tır ve kamyon şoförlüğü için genelde ayrı bir yol (§24a BeschV) kullanılır; ehliyet ve Code 95 orada çözülür: Almanya’da tır şoförü olmak.

Sana uyan yolu görmek için başvuru planını çöz.