Almanya’ya varınca ilk adımlar: adres kaydı, sigorta, banka, oturum kartı

Yanında olsun

İlk günlerde birçok kurum aynı belgeleri ister. Hepsini bir dosyada taşı:

• Pasaport ve vize
• İş sözleşmen ve varsa §81a ön onayı
• Sağlık sigortası belgeleri (vize için gösterdiğin yasal sigorta onayı ve ilk 90 günün seyahat sigortası)
• Diploma ve belgelerin asılları, tercümeleriyle
• Şoförsen ehliyetin ve tercümesi

1. Adres kaydı (Anmeldung)

Bir eve taşınan herkes 2 hafta içinde belediyenin nüfus biriminde (Bürgeramt, Meldebehörde) adres kaydı yaptırmak zorundadır. Ev sahibi ya da yetkilisi, aynı süre içinde taşındığını yazılı olarak onaylar: bu belgeye Wohnungsgeberbestätigung denir. İşverenin verdiği bir evde kalıyorsan onayı ev sağlayıcısından iste.

Kayıttan sonra aldığın Meldebescheinigung (kayıt belgesi) banka, vergi ve oturum işlemlerinde sık istenir. Birçok şehirde randevuyla çalışılır; randevuyu erken al.

2. Vergi kimlik numarası (Steuer-ID)

Almanya’da ilk adres kaydından sonra vergi kimlik numaran otomatik olarak verilir ve postayla gönderilir. 3 ay içinde gelmezse Federal Merkezi Vergi Dairesi’ne (BZSt) bildirebilirsin. İşveren bordro için bu numarayı ister; gecikirse işverenine haber ver.

3. Sağlık sigortası (Krankenkasse)

Çalışanlar yasal sağlık sigortasına tabidir. Seçtiğin sigorta şirketini işverenine hemen bildir. İşe başladıktan sonra 2 hafta içinde bildirmezsen işveren seni kendisi bir şirkete kaydeder.

Vize için zaten bir yasal sigorta şirketinden onay aldıysan aynı şirketle devam etmek en kolayıdır. Geliri olmayan ya da çok düşük olan eşin ve çocukların genelde aile sigortasıyla ücretsiz sigortalanır.

4. Banka hesabı

AB’de yasal olarak bulunan her tüketicinin, temel ödeme işlemlerini yapabileceği bir temel hesap (Basiskonto) açtırma hakkı vardır. Maaşın genelde Alman bir hesaba yatar; bankalar hesap açarken çoğunlukla pasaport ve adres kaydı ister.

5. Oturum izni (elektronik kart)

Ulusal vizen sınırlı süre içindir. Vizen bitmeden yabancılar dairesinden (Ausländerbehörde) oturum izni iste. Zamanında başvurursan eski iznin karar çıkana kadar geçerli sayılır ve sana bunu gösteren bir belge (Fiktionsbescheinigung) verilir. Randevu bulmak zaman alabilir; ilk haftada başvur.

6. Sosyal sigorta numarası

İlk işinde, Alman Emeklilik Sigortası’ndan ücretsiz bir Versicherungsnummernachweis (eskiden “Sozialversicherungsausweis”) alırsın. Bunu genelde işveren başlatır; gelmezse emeklilik sigortasından ya da sağlık sigortası şirketinden iste.

7. Şoförler için: ehliyet ve Code 95 takvimi

Türk ehliyetin Almanya’da yerleştikten sonra 6 ay geçerlidir. Profesyonel sürücü olarak çalışmak için ise Code 95’i ve AB ehliyetini Almanya’da alman gerekir; işverenin planı 15 aylık süreyi kapsar. Kursu ve sınav tarihlerini ilk haftalarda işverenle netleştir: Türk ehliyeti Almanya’da geçerli mi, Code 95.

8. Diğer işler

• Yayın katkı payı (Rundfunkbeitrag): konut başına ayda 18,36 €; aynı evde kaç kişi yaşarsa yaşasın bir kez ödenir.
• Entegrasyon kursu: çalışma amacıyla ya da aile birleşimiyle ilk kez en az bir yıllık oturum izni aldıysan katılım hakkın var; hak, izin verildikten bir yıl sonra düşer: hangi Almanca seviyesi.
• Ev: işverenin konaklamasından sonra kendi evine geçeceksen: Almanya’da ilk ev.
• İlk maaş: bordronu kontrol et: maaş bordrosu.